Beogradski mostovi

Prvi most u Beogradu izgrađen je još u vreme Rimljana ali nema podataka da li je to bio drveni ili pontonski most. Prvi most čije je postojanje dokumentovano zabeleženo 1596. napravljen je od 45 čamaca sastavljenih kod ušća Save u Dunav. Za vreme rata Austrije i Turske 1663. na Dunavu je napravljen pontonski most od 77, a na Savi od 36 delova (pontona).

Železnički most, prvi koji je spojio Beograd sa suprotnom obalom, građen je od 1882. do 1884. kada je, 20. avgusta, prvi voz iz novoizgrađene Beogradske železničke stanice prešao Savu na putu ka Beču. Taj most srušen je u Prvom svetskom ratu ali je kasnije bio rekonstruisan.

Prvi most u istoriji koji je drumski spojio Beograd i Zemun bio je Most kralja Aleksandra, „preskočivši” Savu oslonjen na dva armirano-betonska stuba u srpsko-vizantijskom stilu, dok su čitavu konstrukciju držala čelična užad. Most kralja Aleksandra prvog, Zemunski most ili Acin most kako su ga od „milošte” Beograđani zvali, izgrađen je po ugledu na viseći most preko reke Rajne u Kelnu, a ukupna dužina iznosila je 474 metara. Velelepni most je u saobraćaj pušten 16. decembra 1934. godine, a ime je dobio u čast kralja Aleksandra koji je dva meseca ranije ubijen u Marseju.

Otvaranje Acinog mosta bio je spektakularan događaj, koji se prepričavao godinama; vrpcu je presekao princ namesnik Pavle Karađorđević, na tlo mosta prva je koraknula svečana kraljevska konjica koja je brojala čak 700 konjanika, a potom se preko 150.000 građana prošetalo novom dikom Beograda. Hladni, decembarski dan bio je legendaran dan kako za Srbiju, tako i za Evropu koja je ostvarila prvu stabilnu drumsku vezu sa krajnjim jugoistokom kontinenta.

Poštovaoci starog Beograda tvrde da glavni grad nikada nije imao lepšu građevinu preko Save. Već 1935, iz Beograda je u Zemun krenuo tramvaj broj 14 upravo preko novonastalog mosta; u početku polazio je sa Terazija na svakih 15 minuta, i stizao vrlo brzo jer je do zemunskog hotela „Central” bilo samo sedam stanica.

Most nije bio dugog veka, posle samo sedam godina dignut je u vazduh u aprilu 1941. godine, a rušenje je obeležila velika tragedija. Naime, most je dinamitom survan u vodu baš u trenutku kada se ispod njega nalazio brod „Tanasko Rajić” sa 110 ljudi. Inženjeri su u mrkloj noći prevideli lađu, te se metalna konstrukcija survala tačno na nju na mestu usmrtivši 95 osoba. Tako se i potvrdio mit o prokletstvu mosta nastao zbog činjenice da se gradio na ostacima stare džamije. Nekadašnja Liman džamija nalazila se tačno na mestu gde je danas noseći stub mosta na desnoj obali Save.

Na mestu Mosta kralja Aleksandra 1956. podignut je Most bratstva i jedinstva, koji je ubrzo prekršten u Savski, a potom i Brankov most, po Brankovoj ulici koju nastavlja, a u slavu čuvenog pesnika Branka Radičevića.

Most preko Dunava sagrađen je 1935. i služio je i za drumski i za železnički saobraćaj. Kao i lančani most porušen je za vreme Drugog svetskog rata, zatim rekonstruisan 1946. a novi Pančevački most izgrađen je 1962. godine. 1971. je izgrađen most Gazela i auto-put kroz Beograd.

Share on FacebookShare on TumblrTweet about this on TwitterShare on Google+Share on LinkedInPin on PinterestShare on RedditPrint this pageEmail this to someone

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *